شین اسپلینت؛ درد ساق پا و راه‌های پیشگیری

اگر دردی را در هر بخشی از استخوان تیبیا یا درشت‌نی تجربه می‌کنید، ممکن است دچار شین اسپلینت یا سندرم درد ساق پا شده باشید. استخوان درشت‌نی، استخوان بزرگی در ساق پاست. در ادامه این مطلب از سایت پزشک اول، شما را با علائم و دلایل این بیماری آشنا می‌کنیم و به روش‌های تشخیص، درمان و پیشگیری از آن می‌پردازیم.

شین اسپلینت چیست؟

سندرم درد ساق پا که با نام سندرم فشار تیبیا نیز شناخته می‌شود، در میان ورزشکاران شایع است. این سندرم باعث ایجاد درد در جلوی استخوان تیبیا (درشت‌نی) در ساق پا می‌شود و اغلب توانایی افراد را در دویدن یا راه‌رفتن محدود می‌سازد. شین اسپلینت ساق پا یکی از متداول‌ترین مشکلات پس از ورزش بیش از اندازه و به‌تبع آن، واردشدن فشار به عضلات، تاندون‌ها و استخوان‌های ساق پا محسوب می‌شود. 

علل اصلی بروز شین اسپلینت

اگر تمرینات ورزشی یا حرکات خاصی را به‌صورت مکرر انجام می‌دهید و این حرکات به عضلات، تاندون‌ها و استخوان‌های ساق پای شما فشار وارد می‌کنند، ممکن است دچار این مشکل شوید. به عبارت دیگر، علت درد ساق پا بعد از ورزش، دویدن یا رقصیدن این است که این فعالیت‌ها به ساق پای شما فشار وارد می‌کنند.

همچنین اگر برنامه ورزشی خود را تغییر دهید، برای مثال، شدیدتر، بیشتر و برای مدتی طولانی‌تری ورزش کنید، ممکن است دچار این سندرم شوید. پوشیدن کفش‌های نامناسب یا کهنه نیز می‌تواند یکی از علل عارضه شین اسپلینت باشد.

چه کسانی بیشتر در معرض ابتلا به شین اسپلینت قرار دارند؟

افراد زیر بیشتر از دیگر افراد در معرض ابتلا به این بیماری قرار دارند:

• افرادی که می‌دوند به‌ویژه افرادی که روی سطوح ناهموار، سربالایی یا سطوح سفتی مانند بتن می‌دوند
• افرادی که کفش‌های نامناسبی می‌پوشند. پوشیدن کفش‌های پاشنه‌بلند می‌تواند علت درد ساق پای چپ در زنان باشد
• افرادی که دارای پاهایی با کف بسیار صاف یا انعطاف‌ناپذیر هستند
• افرادی که اضافه‌وزن دارند
• افرادی که بدن خود را پیش از شروع ورزش گرم نمی‌کنند
• افرادی که پس از ورزش از انجام کشش خودداری می‌کنند
• افرادی که دارای کمبود ویتامین دی دارند
• آن دسته از افرادی که دچار اختلالات خوردن هستند
• افرادی که دارای استخوان‌های ضعیف‌تری در مقایسه با افراد دیگر هستند

علائم شین اسپلینت یا سندروم درد ساق پا

درد جلوی ساق پا و پشت آن از مهم‌ترین علائم این سندرم به شمار می‌رود. دیگر علائم این سندرم عبارت‌اند از:

• حساسیت به لمس در ساق پا
• پادردی که با ورزش بدتر می‌شود
• درد ساق پا که با استراحت بهبود می‌یابد
• تورم خفیف در اطراف ساق پا

اگر دچار این بیماری شده باشید، در ابتدا ممکن است علائمی مانند درد ماهیچه پا را احساس نکنید. شما ممکن است این درد را در هنگام دویدن یا انجام برخی از تمرینات ورزشی که به ساق پا فشار وارد می‌کنند، تجربه کنید. اگر بیماری شما بدتر شود، این درد را در تمام لحظات تجربه خواهید کرد.

نحوه تشخیص شین اسپلینت

اگر دچار درد پشت ساق پا بعد از دویدن یا انجام ورزش‌ها هستید، پزشک پس از بررسی سوابق پزشکی و علائم شما به‌ویژه محل و شدت درد، ممکن است آزمایش تشخیصی زیر را تجویز کند:

• آزمایش اشعه ایکس: پزشک با کمک این آزمایش می‌تواند مطمئن شود که علائم شما ناشی از شکستگی استخوان ساق پا نیستند
• نوار عصب و عضله: پزشک با کمک این آزمایش می‌تواند نحوه عملکرد اعصاب ساق پای شما را بررسی کند
• ام‌آرآی: پزشک با کمک این آزمایش می‌تواند تصاویری از بافت‌های نرم اطراف ساق پا و عضلات آسیب‌دیده و ایجادکننده درد را ببیند
• سونوگرافی: پزشک با کمک این آزمایش می‌تواند لخته‌های خونی ساق پا را مشاهده کند

بهترین روش های درمانی شین اسپلینت

شین اسپلینت اغلب در کمتر از چند هفته خودبه‌خود بهبود می‌یابد. در این بخش، شما را با چندین روش درمانی برای آسیب های پا به‌ویژه این سندرم آشنا می‌کنیم تا سرعت بهبودی آن را افزایش دهید.

درمان های رایج خانگی

برخی از رایج‌ترین روش‌ها برای درمان خانگی برای درد ساق پا عبارت‌اند از:

• اجازه دهید پاهایتان استراحت کنند: شما می‌توانید فعال باشید؛ ولی، از انجام فعالیت‌هایی مانند شنا یا دوچرخه‌سواری که باعث بدتر شدن درد می‌شوند، خودداری کنید
• بسته‌های یخ را روی ساق پا بگذارید: بسته‌های یخ را چند بار در روز به مدت 20 الی 30 دقیقه روی ساق پا بگذارید تا درد بهبود یابد

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی می‌تواند بخشی از برنامه درمان شین اسپلینت باشد. هدف از فیزیوتراپی، مدیریت فرایند التهابی در عضله درشت‌نئی جلویی در جلوی استخوان درشت‌نی و تغییر مشکلات بیومکانیکی ایجادکننده درد است. در جلسات فیزیوتراپی، مناسب‌ترین ورزش برای زانو درد سالمندان یا درد ساق پای آن‌ها آموزش داده می‌شود. همچنین ارزیابی دقیق الگوی راه رفتن و فشارهای وارد بر ساق در یک کلینیک فیزیوتراپی کمک می‌کند عوامل ایجادکننده درد به‌صورت ریشه‌ای اصلاح شوند. علاوه‌بر‌این، استفاده از تکنیک‌های تخصصی مانند موبیلیزیشن و تمرین‌درمانی هدفمند در کلینیک فیزیوتراپی تخصصی می‌تواند روند درمان شین اسپلینت را سریع‌تر و پایدارتر کند.

بانداژ فشاری

با استفاده از بانداژ فشاری، می‌توانید به کاهش تورم ناشی از این بیماری کمک کنید.

ورزش درمانی

یکی از مهم‌ترین کارهایی که باید بکنید این است که اجازه دهید ساق پایتان استراحت کند؛ ولی، می‌توانید چند ورزش برای تقویت زانو، لگن و مچ پا انجام دهید. پیش از انجام تمرینات ورزشی زیر، حتما با پزشک یا فیزیوتراپیست مشورت کنید:

• بالابردن پاشنه‌ها: دستان خود را روی پشت صندلی بگذارید و پاشنه‌های خود را به مدت 5 ثانیه بالا ببرید
• بالابردن انگشتان پا در حالت ایستاده: کف پاهای خود را روی زمین بگذارید و انگشتان پای خود را به مدت 5 ثانیه بالا ببرید

استفاده از کفش راحتی

اگر کفش‌هایتان نامناسب یا کهنه هستند، کفش‌های راحتی بپوشید تا فشار روی ساق پا را کاهش دهید.

طب سوزنی

طب سوزنی یکی از روش‌های مکمل و ایمن برای کاهش درد ناشی از شین اسپلینت است. در این روش، متخصص با استفاده از سوزن‌های بسیار ظریف، نقاط خاصی را تحریک می‌کند تا جریان خون ناحیه ساق افزایش یابد و التهاب بافت‌ها کاهش پیدا کند. بسیاری از بیماران با انجام طب سوزنی، کاهش قابل توجهی در درد و سفتی عضلات تجربه می‌کنند.
در یک کلینیک طب سوزنی معمولاً نقاطی انتخاب می‌شود که مستقیماً بر عضلات تیبیالیس قدامی و خلفی اثر بگذارند تا روند ترمیم سریع‌تر شود. علاوه بر این، ترکیب اصولی این روش با تکنیک‌های طب سوزنی ضد درد می‌تواند به کاهش اسپاسم عضلانی و در نهایت کوتاه کردن دوره درمان کمک کند. به‌طور کلی، طب سوزنی زمانی بیشترین اثر را دارد که همراه با استراحت نسبی، اصلاح کفش ورزشی و تمرینات کششی انجام شود.

استفاده از ارتزها

ارتزهای سفارشی یا ارتزهایی که در مغازه‌ها به فروش می‌رسند، می‌توانند به درمان درد ساق پا کمک کنند.

دارودرمانی

داروهای غیراستروئیدی ضدالتهابی مانند آسپیرین، ایبوپروفن یا ناپروکسن می‌توانند به کاهش درد و تورم ناشی از این بیماری کمک کنند. این داروها می‌توانند خطر خونریزی را افزایش دهند و عوارض جانبی دیگری داشته باشند؛ بنابراین، آن‌ها را بدون مشورت با پزشک مصرف نکنید.

گرما‌درمانی و ماساژ تخصصی

گرما‌درمانی و ماساژ از روش‌های مؤثر و کم‌خطر برای کاهش درد و بهبود گرفتگی عضلات در شین اسپلینت هستند. استفاده از گرمای موضعی باعث افزایش جریان خون، کاهش التهاب اولیه و بهبود دامنه حرکتی عضلات ساق پا می‌شود. ماساژ تخصصی نیز با آزادسازی نقاط ماشه‌ای و کاهش تنش بافتی، فشار وارده بر استخوان درشت‌نی را کاهش می‌دهد.
در یک کلینیک ماساژدرمانی معمولاً از تکنیک‌های ملایم تا عمقی، شامل ماساژ عرضی، رهاسازی فاسیا و ماساژ تخلیه لنفاوی استفاده می‌شود تا درد ساق پا سریع‌تر کنترل شود. ترکیب گرما‌درمانی، ماساژ و تمرینات کششی اصولی می‌تواند روند درمان را کوتاه کرده و احتمال بازگشت علائم را کاهش دهد.

جراحی

در موارد نادر، اگر بیمار از روش‌های درمانی غیرجراحی به مدت چند ماه استفاده کند و این روش‌ها در درمان این سندرم شکست بخورند، پزشک ممکن است جراحی فاشیوتومی را تجویز کند. اگر این سندرم ناشی از آسیب به فاسیای ساق پا باشد، این جراحی مؤثر است. در این جراحی، بافت نازک فاسیا که احاطه‌کننده عضلات ساق پاست، برش داده می‌شود تا درد کاهش یابد.

مدت زمان لازم برای درمان کامل شین اسپلینت و شروع دوباره ورزش

مدت‌زمان لازم برای درمان کامل این سندرم به دلیل ایجادکننده آن بستگی دارد و ممکن است 3 الی 6 ماه طول بکشد. نکته مهمی که باید به خاطر داشته باشید این است که نباید برای شروع دوباره ورزش عجله کنید. اگر به این توصیه عمل نکنید، این سندرم بدتر خواهد شد و ممکن است با عوارضی روبه‌رو شوید.

روش های پیشگیری از ابتلا به سندروم درد ساق پا

با رعایت نکات زیر می‌توانید از ابتلا به این سندرم پیشگیری کنید:

• کفش‌های مناسبی را بپوشید: اگر نمی‌دانید که کدام کفش‌ها مناسب پاهای شما هستند، به فروشگاه کفش ورزشی بروید تا کارکنان آن به شما کمک کنند مناسب‌ترین کفش‌ها را برای خود پیدا کنید
• کفش‌های جدیدی را خریداری کنید: اگر اهل دویدن هستید، حتما کفش‌های جدیدی را پس از 804 کیلومتر دویدن بخرید
• از کفی‌های ضربه‌گیر استفاده کنید: این کفی‌ها می‌توانند خطر ابتلا به این سندرم را کاهش دهند
• فعالیت‌ها را به‌آرامی شروع کنید: اگر می‌خواهید فعالیت یا تمرینات ورزشی جدیدی را شروع کنید، آن‌ها را به‌آرامی انجام دهید و به بدن خود فرصت دهید به آن‌ها عادت کند
• ورزش‌های مختلفی را انجام دهید: برای مثال، از دویدن در همه روزهای هفته خودداری کنید و ورزش‌های سبکی مانند شنا و دوچرخه‌سواری را نیز در برخی از روزهای هفته انجام دهید
• بخش‌های مختلف بدن خود را تقویت کنید: تمرینات ورزشی مختلفی را به‌صورت منظم برای تقویت پاها، مچ‌ها، لگن و دیگر بخش‌های خود انجام دهید
• نحوه حرکت‌کردن خود را بررسی کنید: به یک متخصص فیزیوتراپی مراجعه کنید تا مطمئن شوید که نحوه حرکت‌کردن شما صحیح است. اگر نحوه حرکت‌کردن شما صحیح نباشد، متخصص فیزیوتراپی روش‌هایی را برای کاهش خطر ابتلا به این سندرم به شما آموزش خواهد داد

جمع‌بندی

اگر هنگام دویدن یا راه‌رفتن دچار علائمی مانند درد در جلوی ساق پا می‌شوید، ممکن است دچار شین اسپیلت که با نام سندروم درد ساق پا نیز شناخته می‌شود، شده باشید. این سندرم ناشی از التهاب عضلات، تاندون‌ها و استخوان‌های ساق پاست و یکی از متداول‌ترین مشکلات پس از استفاده بیش از اندازه از پاها یا انجام فعالیت‌های تکراری محسوب می‌شود.

البته شما ممکن است درد در ساق پا را به دلایل دیگری مانند گرفتگی عضلات پا تجربه کنید؛ بنابراین، حتما به کلینیک فوق تخصصی ارتوپدی پا و مچ پا مراجعه کنید. به خاطر داشته باشید که تشخیص صحیح برای درمان صحیح ضروری است. درمان این سندرم معمولا شامل استراحت و اصلاح فعالیت‌ها و تمرینات ورزشی برای تسکین درد و تورم باشد. همین امروز می‌توانید نوبتی را برای ملاقات با پزشکان باتجربه و ماهر کلینیک پزشک اول رزرو کنید تا دوباره زندگی بدون دردی را داشته باشید.